Анатолий ЮМАН

Тăван чĕлхе... Тăван сăмах... Ача чухне анне сĕчĕпе пирĕн ăш-чике, ăстăна кĕрсе вырнаçать те вăл пире кунçул тăршшĕпех чун-чĕрен чи варлă туйăмĕсене ăса илсе упрама пулăшать. Тăван сăмах ăшши этем чĕри патне тÿрех çул тупать. Унпа кирек мĕнле кăткăс шухăша та кирлĕ пек çавăрттарса калама пулать. Унăн хăвачĕ хĕçпăшалпа тан. Унпа пĕр-пĕрне амантма та, хавхалантарса вăй пама та пулать вĕт-ха. Çавăнпа та ку е вăл сăмаха шухăшламасăр, "тытса пăхмасăр" персе яма кирлĕ мар. Çăвартан тухнă сăмаха каялла ярса тытма май çук теççĕ. Ку çаплах ĕнтĕ.

Кашни халăхăнах тăван чĕлхене юратса, ăна хÿтĕлесе çырнă писателĕсемпе поэчĕсем пур. Вĕсен сăмахĕсем ĕмĕрсем иртнĕ хыççăн та кивелмеççĕ, пачах урăхла, çĕнĕ саманара çĕнĕ вăй илсе çамрăк ăру çыннисене халăхăн чи ырă йăли-йĕркисене, унăн чĕлхине, çав шутрах тăван халăха хăйне те упраса хăварма пулăшаççĕ.1968-1973 çулсенче Дагестан халăх поэчĕн Расул Гамзатовăн "Мой Дагестан" ятлă икĕ кĕнекеллĕ проза хайлавĕ çапăнса тухнăччĕ. Ăна аварларан вырăссен талантлă писателĕ Владимир Солоухин куçарса кăларнăччĕ.

1932 çулта «Встречный» фильмра çĕкленÿллĕ çĕнĕ юрă - «Песня о встречном» - янăраса кайнă. Çамрăк композиторăн Д.Шостаковичăн çунатлă кĕввине пула ăна халĕ те пурте пĕлеççĕ. Шел те, юрă сăввине çыраканĕн ятне ку тарана çитсе те ас тăваканĕ сахал. Вăл - Борис Корнилов /Вербин/.

2014 çулхи нарăс уйăхĕнче музыка искусствине юратакансем Раççейĕн паллă композиторĕ Аркадий Ильич Островский çуралнăранпа 100 çул çитнине палăртрĕç. Шел, унăн кун-çулĕ 53 çул çурăрах татăлнă. Çапах та кĕске ĕмĕрĕнче вăл халăх асне ĕмĕрлĕх кĕрсе юлнă сахал мар вилĕмсĕр юрă-кĕвĕ çырса хăварма ĕлкĕрнĕ.

Subscribe to Анатолий ЮМАН