Пахалăхĕ тивĕçтерет-ши?

Пахчаçăн каллех канлĕх пĕтрĕ — калча валли вăрлăх туянмалла. Сентре çинчи хутаçсем куçа илĕртеççĕ, суйла кăна темелле. Анчах вăрлăх пахалăхĕ тивĕçтерет-ши? Раççей ял хуçалăх надзорĕн специалисчĕсем вăрлăх туяннă чухне тимлĕ пулма сĕнеççĕ. Сăлтавсăр мар.

Кăçал çулталăк пуçламăшĕн-чех Шупашкарта пахчаçимĕç культурисен вăрлăхне йĕркене пăсса сутнăшăн административлă явап пуçарма тивнĕ. РФ "Вăрлăх ĕçĕ çинчен" саккунĕпе килĕшӳллĕн /1997 çулхи 149-мĕш саккунĕн 30 статйи\ патшалăх селекци çитĕнĕвĕсен реестрне кĕртнĕ ял хуçалăх ӳсентăранĕсен вăрлăхне кăна сутма юрать. Тĕрĕслев вăхăтĕнче суту-илӳре реестра кĕртмен вĕтĕ çарăкăн /редис\ – "скороспелка нежная", "алекс", йӳç кăшманăн — "мурзилка", çарăкăн "дедка" сорчĕсене тупса палăртнă. Валентина Никитина аслă инспектор каланă тăрах — кунашкал йĕркесĕрлĕхе Канаш, Патăрьел тата ытти районти суту-илӳ вырăнĕсенче асăрханă. Кун пек тĕслĕх Шупашкарта уйрăмах нумай. Республикăн тĕп хулинче хутаçри вăрлăха ытларах сутаççĕ. Пĕр усламçă вара реестра кĕртмен, карантин сертификатне илмен /РФ территорийĕнче суту-илӳ тума ирĕк паракан, чир çуккине çирĕплетекен документ\ тавара ярăнтарнă.

Суту-илӳре патшалăх реестрне кĕртмен тата сортлăхне, шăтаслăхне палăртман вăрлăха час-часах асăрхама пулать. Чăваш Республикинче 2016 çулта ку енĕпе 74 тĕрĕслев ирттернĕ, саккуна пăснă 61 тĕслĕх тупса палăртнă. Çав шутра 55-ĕшĕ вăрлăх сутнипе çыхăннă. 2015 çулта инспекторсем тĕрĕслеве 183 хут тухнă. Йĕркене пăхăнман 146 тĕслĕхе тăрă шыв çине кăларнă.

2920,8 тонна ял хуçалăх культурисен вăрлăхне тĕрĕс-ленĕ, йĕркене пăснăшăн 54 протокол çырма, 55 йышăну кăларма тивнĕ.

Хăш-пĕр чухне документра кăтартни те тӳрре килмест иккен. Хут çине çырнине çирĕплетме лабораторире 155 проба тĕпченĕ хыççăн /пурĕ 523,2 тонна\ 35,6 тонни тасалăхпа тата шăтаслăхпа тивĕçтермен.

Вăрлăх туянасси — яваплă ĕç. Пахалăхсăрри лексен тухăçсăр юлма пулать. Специалистсем ăна ятарлă лавккасенче илме сĕнеççĕ. Сутуçăн кашни парти тĕлĕшпе ятарлă сертификат пулмалла. Вăл — тавар хăрушсăрлăхĕн, пахалăхĕн гаранчĕ. Унта культура ячĕ, сорчĕ, парти номерĕ тата ытти информаци пур. Çакна ан манăр: сертификатра тата вăрлăх пакетĕнче кăтартнисем пĕр пек пулмалла. Вăрлăх хутаçĕсем çинче хатĕрлесе кăларакана, унăн адресне, телефонне, культура, сорт ячĕсене, стандарт паллине /ТУ\, парти номерне, йывăрăшне /грамм\ е шутне, усă курма юрăхлă вăхăтне кăтартмалла.

Сортсене патшалăх реестрĕнче регистрациленипе кăсăкланăр. Интернетри адресĕ — www.qossort.com. Çавăн пекех фитосанитари докуменчĕсем пуррине те ыйтăр.

Надежда Васильева,

Раççей ял хуçалăх надзорĕн Чăваш Енри тата Чĕмпĕр облаçĕнчи управленийĕн специалисчĕ.

Надежда Васильева

Комментари хушас

Image CAPTCHA
Введите символы, которые показаны на картинке.